Digitale transparantie in de supermarkt: Voedselscanner

Hij kost best wat euro’s, die biefstuk, dus wil je weten: is hij ook echt goed, biologisch en vers? De digitale wereld staat tegenwoordig gelukkig voor niets, ook als het om transparantie gaat. Neem de voedselscanner.

Een voedselscanner waarmee je thuis of in de supermarkt een product helemaal kunt ‘ontleden’? Dat spreekt tot de verbeelding. En ja, het is nog toekomstmuziek. Maar ook dichterbij dan je denkt.

Vullen van de cloud

‘Voedselscanner’ is in dit geval een gewone infraroodscanner. Daarmee kun je allerlei dingen scannen en (met apps) analyseren. Zoals voedsel dus. Yannick Weesepoel van Rikilt Wageningen UR: “Met de scanner kun je bijvoorbeeld een stukje vlees scannen. Aan de hand van het infraroodspectrum geeft de scanner dan een percentage vet, eiwitten, koolhydraten en water. Die waarden zijn allemaal schattingen: de scanner vergelijkt wat hij meet met referentiespectra in de cloud. Heel veel onderzoekers en bedrijven zijn daarom bezig met het opvullen van de database.”

Appel analyseren

Appel analyseren, bron: Pixabay.com

Zo ook Rikilt Wageningen UR. “Wij kijken vooral naar de authenticiteit, dus de versheid van voedsel: hoe oud is het product, is het ingevroren geweest? Ook werken we aan schattingen van houdbaarheidsdata. Handig als je de verpakking kwijt bent of twijfelt aan de datum.”

Transparantie uit wantrouwen?

Een mooie tool voor de Voedsel- en Warenautoriteit, zou je denken, maar die gebruikt heel andere, gevalideerde scanners, legt Weesepoel uit. Deze scanner is echt bedoeld voor de consumentenmarkt.

Een nieuwe vorm van transparantie: niet laten zien wat je doet, maar controle uit wantrouwen? “Je kunt het van twee kanten aanvliegen. De ene kant is die van de fabrikant die zegt: ‘Wij doen alles goed, controleer het maar’. Als een extra laag transparantie, zeg maar. De andere kant is die van de consument: die wil weten of iets goed is, of juist niet goed. Dat laatste is natuurlijk het spannendste, maar er is eigenlijk nooit iets mis. Verse producten in Nederlandse supermarkten zijn altijd goed, bij hoge uitzondering is er een probleem met hele goedkope producten die sterk ‘geprocessed’ zijn.”

Meer dan een hebbedingetje

Het aantal applicaties is nu nog beperkt, maar een scanner is betrekkelijk goedkoop (250 dollar) en de ontwikkelingen gaan door: fabrikanten werken nu al aan infraroodscanners in mobiele telefoons. “Het is een hebbedingetje ja, maar het doet wel echt een chemische analyse. Het is meer dan een scan die je doorstuurt naar de website van de boer. Het geeft waardes onafhankelijk van het label. Het is een nieuwe stap om de consument meer houvast te geven in het beslissen: koop ik dit of niet.”

Kijk ook op wageningenur.nl >

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

  1. Erna

    Het zou mooi zijn als er een scanner zou komen die aangaf of er bijvoorbeeld gluten, koemelk e.d. in producten zit. Zou voor mensen met allergie/ intolerantie een hoop ellende kunnen besparen.

  2. Lotty Nijhuis

    Hallo Erna,
    Yannick Weesepoel meldt ons dat dit helaas nog toekomstmuziek is. Maar er wordt wel aan gewerkt.
    Hij schrijft: ‘Dat is nog wat ver weg. Er zijn wel onderzoeksprojecten op dit moment die bezig zijn of worden opgestart met zulke universele scanners. Voorlopig ben je als consument aangewezen op dipsticks of andere essays.’