Opinie: Pijn op weg naar Beter Leven

Op zijn minst opmerkelijk is het wanneer je je eigen feest van een rouwrandje voorziet. Toch gebeurde dat tijdens het 10-jarig jubileum van het Beter Leven Keurmerk en het Volwaard-scharrelvleesconcept, donderdag 13 juli op een boerenerf in het Brabantse Reusel.

De agrarische sector sprak gedeputeerde Anne-Marie Spierings fors aan op de onlangs aangescherpte milieueisen. Het leek op het eerste oog een standje, voor een neutrale toeschouwer een beetje genant wellicht, maar misschien zagen we vooral een spagaat. Van een sector die op weg naar hernieuwde maatschappelijke waardering laveert tussen de afbrokkelende zekerheden van vandaag en het kansrijke doch ongewisse van morgen.

Succesvol duoconcept

Voor sommige media was  de reprimande aan de gedeputeerde gefundenes Fressen. ‘Veebesluit overschaduwt feestje Beter Leven’ kopt het Eindhovens Dagblad nog dezelfde middag. Gezien alle emoties voor, tijdens en na het roerige debat in Provinciale Staten (7 juli) een begrijpelijke, maar ook regionale,  invalshoek.

Foto: Wim Hollemans Fotografie

Landelijke kranten zoals Volkskrant en Trouw bekeken de gebeurtenissen wat meer van een afstand. Geen woord over de Brabantse controverse, maar alle aandacht voor de betekenis van het jubileum: Beter Leven en Volwaard als een duurzaam duoconcept dat 1) aanslaat bij steeds meer consumenten en daardoor 2) pluimveehouders een betere boterham bezorgt. Het bewijs dat kiezen voor dierenwelzijn en minder overlast jou als boer geld oplevert in plaats van dat het geld kost.

Beter Leven: omdat de klant het wil

De nieuwskeuzes weerspiegelen ragfijn het onderscheid tussen het agrarische en het maatschappelijke perspectief. Waarbij vooral het laatste de levensvatbaarheid van de sector zal bepalen. Of zoals Albert Heijn de aanwezigen voorhield: als het enigszins kan gaan we de komende jaren het aanbod Beter Leven-kip in het supermarktschap verdubbelen. ‘’Niet omdat wij dat willen, maar omdat de klant het wil’’, stelde Erik Kieftenburg, bij ’s lands grootste retailer verantwoordelijk voor vlees, kip en vis.

Klinkt goed, maar deze marktontwikkeling brengt ook een verplichting met zich mee. Want Albert Heijn weet ook dat diezelfde klant zijn Beter Leven-filet van een Nederlandse kip afkomstig wil laten zijn. En houdt Kieftenburg derhalve de zaal voor dat in het hele land – ook in Brabant – meer Volwaard- of soortgelijke stallen nodig zijn om in de groeiende vraag te kunnen voorzien.

Ruimte voor het goede

Voor bestuurders, directeuren en andere beslissers, van overheid tot retail, ligt daar de uitdaging. Hoe creëer je ruimte om het goede te laten groeien, zelfs binnen een aangescherpte milieukader zoals die in Brabant gaat gelden. Daarbij is het voor een duurzame boer minder van belang dat overheden die ruimte invullen met flankerend beleid, wetgeving of convenanten. In de eerste plaats wil hij een totaalpakket aan wet- en regelgeving en aanvullende maatregelen dat werkt en hem in staat stelt zijn werk te doen.

Het zoeken van ruimte binnen transitie vraagt van de agrarische sector mogelijk een (nog) fundamentelere keuze voor een bedrijfsvoering die goed is voor mens, dier, milieu en directe omgeving. Of zoals een pluimveehouder verzuchtte: ‘’Misschien moeten we langzamerhand naar elkaar uitspreken wat we goed vinden en wat niet. En boeren die maar niet meebewegen de gevolgen van hun keuze laten voelen. Nu bepalen zij eigenlijk het tempo.’’

Trots over 10 jaar

Natuurlijk, zo’n stellingname valt zwaar. Want ze betekent de acceptatie dat er afvallers zullen zijn, zeer waarschijnlijk in aantallen die de sector op dit moment nog niet publiekelijk voor haar rekening wil nemen. Daaraan meewerken voelt als snijden in eigen vlees. Bovendien zullen de verschillende achterbannen zo’n gevolg van transitie niet in dank afnemen.

Al die dilemma’s zorgen voor pijn. Pijn die van tijd tot tijd zichtbaar wordt, ook op momenten dat je het minder verwacht. En misschien moeten we die pijn ook bij elkaar durven te (h)erkennen. In dat licht was het Beter Leven/Volwaard-jubileum feestelijker dan het zich in eerste instantie liet aanzien. Niemand liep weg, ondanks dat het schuurde. Wat kennelijk gezegd moest worden werd gezegd, en iedereen zocht elkaar naderhand weer op. In de wetenschap dat samen optrekken nodig is voor een agrarische sector waar Brabanders over 10 jaar trots op willen zijn.

Wim Coenraadts helpt vanuit FoodUp! (agrarisch) ondernemers met PR & Marketing en Strategie & Positionering. Hij schreef deze column op persoonlijke titel.

 

Biopic-Wim-Coenraadts-01 Wim Coenraadts

wim@foodupbrabant.nl

06 51 24 57 34

Public relations & marketing, strategie & positionering, nieuwe bedrijvigheid

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *